Mantelzorg verwijst naar de zorg en ondersteuning die iemand regelmatig biedt aan een naaste: een familielid, vriend, buur of iemand die je nauw aan het hart ligt. Deze persoon heeft extra hulp nodig heeft door:
- ouderdom
- ziekte
- een beperking
- een psychische kwetsbaarheid
- een verslavingsproblematiek
Die zorg kan heel uiteenlopend zijn, bijvoorbeeld:
Praktische hulp in het huishouden: zoals koken, wassen, strijken…
Ondersteuning bij persoonlijke verzorging: helpen bij het wassen, aankleden of naar het toilet gaan.
Begeleiding bij verplaatsingen: zowel in huis als buitenshuis, zoals vervoer naar afspraken, ziekenhuisbezoeken of vrijetijdsactiviteiten.
Emotionele steun: gezelschap bieden, een luisterend oor zijn of gewoon aanwezig zijn.
Administratieve hulp: papieren in orde brengen, formulieren invullen, zaken mee opvolgen.
In de praktijk is mantelzorg meestal een combinatie van verschillende vormen van ondersteuning.
Wat valt niet onder mantelzorg?
Mantelzorger is geen beroep en dus ook geen betaalde job.
Het is evenmin vrijwilligerswerk waarvoor je bewust kiest. Mantelzorg komt vaak vanzelf op je pad en overkomt je: de relatie met degene die zorg nodig heeft, bestond doorgaans al langer voordat de zorgsituatie ontstond of je band wordt net groter door mantelzorg.
Mantelzorg komt voor op elke leeftijd en achter elk hoekje
Mantelzorg is geen exclusief verhaal van volwassenen of senioren. In Vlaanderen draagt zelfs één op de vijf jongeren zorg voor iemand in hun omgeving.
Dat een tiener af en toe helpt in het huishouden, is heel normaal en maakt hen nog geen mantelzorger.
Maar jongeren die opgroeien met bijvoorbeeld een chronisch zieke ouder, een broer of zus met een beperking, of een vader met psychische problemen, besteden vaak veel meer tijd en energie aan zorg dan hun leeftijdsgenoten.
Voor veel van deze jongeren voelt die zorg heel vanzelfsprekend aan. Toch is ze dat niet. Op jonge leeftijd mee verantwoordelijkheid opnemen, terwijl je schoolwerk, hobby’s en vriendschappen probeert te combineren, is allesbehalve evident.
